Mỗi năm có hai Chủ nhật mà nhiều người mê bóng đá ở Việt Nam bị "lừa" mà không hay biết. Một vào cuối tháng Ba, một vào cuối tháng Mười. Đó là lúc châu Âu đổi giờ, còn Việt Nam thì không.
Hệ quả rất cụ thể. Một trận đấu quen xem lúc 21 giờ bỗng nhiên lùi sang 22 giờ, trận khuya 2 giờ sáng thành 3 giờ sáng. Người không để ý sẽ bật tivi đúng giờ cũ và ngồi chờ một trận chưa bắt đầu, hoặc tệ hơn, đặt báo thức sai rồi lỡ mất hiệp một.
Vì sao giờ đá thay đổi dù lịch không đổi
Việt Nam dùng múi giờ UTC+7 quanh năm. Châu Âu thì khác. Phần lớn các nước áp dụng giờ mùa hè: đồng hồ được vặn sớm lên một tiếng vào Chủ nhật cuối cùng của tháng Ba, rồi vặn lùi lại vào Chủ nhật cuối cùng của tháng Mười.
Nước Anh dùng giờ GMT (UTC+0) vào mùa đông và giờ BST (UTC+1) vào mùa hè. Tây Ban Nha, Ý, Đức và Pháp dùng giờ Trung Âu, tức UTC+1 vào mùa đông và UTC+2 vào mùa hè.
Các giải đấu luôn xếp lịch theo giờ địa phương. Một trận Premier League đá lúc 15 giờ ở Anh thì vẫn là 15 giờ ở Anh, dù mùa nào. Chỉ có khoảng cách với giờ Việt Nam là thay đổi.
Bảng quy đổi nhanh cần nhớ
Cách nhớ đơn giản nhất là thuộc bốn con số chênh lệch.
– Mùa hè (cuối tháng Ba đến cuối tháng Mười): Việt Nam nhanh hơn Anh 6 tiếng, nhanh hơn Tây Ban Nha, Ý, Đức, Pháp 5 tiếng.
– Mùa đông (cuối tháng Mười đến cuối tháng Ba): Việt Nam nhanh hơn Anh 7 tiếng, nhanh hơn Tây Ban Nha, Ý, Đức, Pháp 6 tiếng.
Áp vào vài khung giờ quen thuộc. Trận 15 giờ chiều thứ Bảy ở Anh là 21 giờ tối theo giờ Việt Nam vào mùa hè, và 22 giờ vào mùa đông. Trận đá tối ở Tây Ban Nha hay Ý lúc 21 giờ địa phương sẽ là 2 giờ sáng mùa hè, 3 giờ sáng mùa đông.
Champions League cũng chịu chung quy luật. Các trận buổi tối thường đá lúc 21 giờ giờ Trung Âu, nên với khán giả Việt Nam, mùa thu đầu giải còn xem lúc 2 giờ sáng, sang tháng Mười Một đã thành 3 giờ.
Một tiếng nghe thì ít.
Với người phải dậy đi làm lúc 6 giờ, nó là cả một khoảng ngủ.
Lên kế hoạch xem bóng theo mùa
Từ góc độ sinh hoạt, mùa hè châu Âu là thời điểm "dễ thở" hơn với khán giả Việt Nam. Nhiều trận cuối tuần ở Anh rơi vào khung 18 giờ đến 23 giờ, xem xong vẫn ngủ được một giấc tử tế.
Mùa đông thì ngược lại, và đó cũng là lúc nhiều người than mệt nhất. Các trận đá tối ở châu Âu bị đẩy về sau 2 giờ sáng, và đây cũng là giai đoạn các giải đá dày nhất, có cả cúp châu Âu giữa tuần. Người hâm mộ thường phải chọn lọc kỹ hơn: trận nào đáng thức, trận nào để sáng hôm sau xem lại tóm tắt.
Một số gia đình có thói quen thống nhất với nhau: trận giữa tuần đá sau 2 giờ sáng thì không thức, trừ khi là trận đội mình yêu thích đá vòng loại trực tiếp. Quy ước kiểu này nghe đơn giản nhưng đỡ được kha khá cãi vã buổi sáng, nhất là khi trong nhà có trẻ nhỏ hay người phải đi làm sớm.
Đừng tự cộng trừ trong đầu
Nhầm lẫn thường xảy ra nhất trong một hai tuần sát ngày đổi giờ. Một bài báo viết từ tuần trước, một tin nhắn bạn bè gửi, một ghi chú tự lưu trên điện thoại đều có thể còn giữ giờ cũ. Lại thêm chuyện Mỹ đổi giờ vào ngày khác châu Âu, nên các giải ở Mỹ có giai đoạn lệch thêm một tiếng nữa so với thông lệ.
Cách an toàn là xem lịch ở một nguồn đã tự quy đổi sang giờ Việt Nam. Bản thân người viết hay dùng kqbd như một chỗ tra cứu nhanh, vì đây là trang tiếng Việt và giờ đá được ghi theo giờ trong nước, khỏi phải tự tính xem mùa này chênh lệch 6 hay 7 tiếng.
Khi lên kế hoạch cho cả tuần, việc mở lịch thi đấu KQBD và lọc theo giải mình theo dõi giúp nhìn ra ngay ngày nào có trận sớm, ngày nào có trận khuya. Từ đó có thể sắp xếp: tối nào đi ngủ sớm để dậy xem, tối nào thức tới khuya rồi sáng hôm sau ngủ bù.
Hai ngày nên đánh dấu trên lịch
Chủ nhật cuối cùng của tháng Ba và Chủ nhật cuối cùng của tháng Mười.
Đánh dấu hai ngày này, đặt một lời nhắc trên điện thoại, và kiểm tra lại giờ các trận trong tuần ngay sau đó. Chỉ vậy thôi là đủ tránh cảnh ngồi chờ trước màn hình trống, hoặc thức dậy thì trận đã hết hiệp một.

