Nhà mình có một cái đồng hồ treo tường chạy chậm năm phút, và một ông bố cứ tới cuối tháng Mười là hỏi: "Ủa, sao năm nay trận chín giờ lại thành mười giờ?" Câu hỏi đó lặp lại gần như mỗi năm. Mãi sau mình mới để ý, chẳng phải đồng hồ hỏng, cũng chẳng phải đài đổi lịch. Là nước Anh đổi giờ.
Việt Nam đứng yên, nước Anh thì không
Việt Nam dùng một múi giờ duy nhất quanh năm, UTC+7. Không có giờ mùa hè, không ai phải chỉnh đồng hồ.
Nước Anh thì khác. Mùa đông họ dùng giờ GMT, tức UTC+0. Tới mùa hè, họ vặn đồng hồ lên một tiếng, gọi là giờ mùa hè Anh (BST), thành UTC+1.
Vậy nên khoảng cách giữa Hà Nội và London không cố định:
– Khi Anh đang dùng giờ mùa hè, Việt Nam đi trước 6 tiếng.
– Khi Anh đã về giờ mùa đông, Việt Nam đi trước 7 tiếng.
Thời điểm chuyển cũng dễ nhớ. Anh chuyển sang giờ mùa hè vào Chủ nhật cuối cùng của tháng Ba, và trở về giờ mùa đông vào Chủ nhật cuối cùng của tháng Mười.
Một mùa Ngoại Hạng Anh kéo dài từ khoảng tháng Tám tới tháng Năm. Nghĩa là mùa nào cũng dính đủ hai lần đổi giờ. Đầu mùa và cuối mùa theo một kiểu. Quãng giữa, từ cuối tháng Mười tới cuối tháng Ba, theo kiểu kia.
Một điều thú vị là các nước châu Âu như Tây Ban Nha, Đức, Ý, Pháp cũng đổi giờ đúng hai Chủ nhật đó. Nên ai xem nhiều giải cùng lúc sẽ thấy cả loạt trận "lùi" một tiếng trong cùng một tuần. Không phải chỉ riêng bóng đá Anh. Cả châu Âu cùng vặn đồng hồ, còn mình ở đây thì vẫn nguyên chỗ cũ, nên cảm giác như các trận tự dưng trễ đi.
Cùng một trận, khác giờ thức
Mình hay tự quy đổi mấy khung giờ quen của bóng đá Anh để khỏi bất ngờ. Tính ra nó thế này.
Trận 12:30 trưa thứ Bảy ở Anh: mùa hè là 18:30 ở Việt Nam, mùa đông là 19:30. Khung này dễ chịu nhất, vừa ăn tối xong là xem.
Trận 15:00 thứ Bảy: 21:00 hoặc 22:00. Vẫn ổn. Có điều cứ sau cuối tháng Mười là mình phải tự nhắc mình thêm một tiếng.
Trận 17:30: thành 23:30 hoặc 00:30. Chỗ này mới khổ. Chỉ lệch một tiếng thôi mà một bên là trước nửa đêm, một bên là đã sang ngày mới.
Các trận tối giữa tuần, thường đá khoảng 19:30 hoặc 20:00 giờ Anh, rơi vào tầm hai, ba giờ sáng ở Việt Nam. Mùa đông thì muộn hơn mùa hè đúng một tiếng.
Ngắn gọn: từ cuối tháng Mười tới cuối tháng Ba, mọi trận Ngoại Hạng Anh đều tới muộn hơn một tiếng so với đầu mùa.
Mấy lỗi mình từng mắc
Lỗi đầu tiên là chụp màn hình lịch từ đầu mùa rồi để dành. Tới tháng Mười Một mở ra, giờ trên ảnh đã sai cả loạt. Có lần mình đặt báo thức theo cái ảnh đó, dậy lúc ba giờ, bật tivi lên thì trận mới đá được vài phút. Không hẳn là lỡ. Nhưng cũng không vui.
Lỗi thứ hai là quên rằng giờ đá còn được dời vì truyền hình. Ban tổ chức chọn trận phát sóng theo từng đợt, một trận dự kiến chiều thứ Bảy có thể bị chuyển sang Chủ nhật hay tối thứ Hai.
Lỗi thứ ba ngớ ngẩn nhất. Tối Chủ nhật đổi giờ, mình tính giờ theo kiểu cũ vì "hôm qua vẫn thế mà".
Thói quen bây giờ của mình
Giờ mình làm đơn giản. Đầu mỗi tuần, mình mở một trang tra lịch quen, kiểu như kqbd, để xem vòng tới có trận nào rơi vào giờ mình thức được. Mấy trang này thường hiện thẳng giờ Việt Nam, khỏi phải tự cộng trừ.
Với giải Anh, mình mở hẳn trang lịch thi đấu Ngoại Hạng Anh để xem cả vòng một lượt, giờ đã quy đổi sẵn, rồi mới quyết định trận nào xem trực tiếp, trận nào để sáng hôm sau xem lại.
Chuyện đặt báo thức cũng có quy tắc. Trận nào sau một giờ sáng thì chỉ đặt cho trận thật sự muốn xem. Còn lại, ngủ.
Mình cũng dặn ông bố một câu: cứ thấy lịch nhảy một tiếng vào cuối tháng Mười, hay cuối tháng Ba, thì là do nước Anh vặn đồng hồ. Không phải tivi nhà mình.
Chuyện nhỏ nhưng ảnh hưởng cả mùa
Nghe thì chỉ là một tiếng. Nhưng với người xem bóng đá đêm, một tiếng đó là khác biệt giữa trận xem được và trận phải bỏ. Trận 17:30 mùa hè là xem xong rồi ngủ. Cũng trận đó vào tháng Mười Hai thì gần một giờ sáng mới hết hiệp hai.
Với gia đình có con nhỏ hay người phải đi làm sớm, biết trước chuyện này giúp sắp xếp dễ hơn. Có nhà chọn xem trận trưa thứ Bảy cùng cả nhà. Có người chỉ thức cho một trận lớn mỗi tuần.
Còn cái đồng hồ treo tường chậm năm phút thì vẫn chậm. Cái đó thì không ai đổ cho nước Anh được.

